Greek Bulgarian English French German Italian Japanese Lithuanian Romanian Russian Spanish

ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΧΡΗΣΤΟΥ ΚΟΝΤΑΚΟΥ ΣΕ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΣΥΜΠΟΣΙΟ Κύριο

ΟΜΙΛΙΑ - ΤΟΠΟΘΕΤΗΣΗ ΤΟΥ ΧΡΗΣΤΟΥ ΚΟΝΤΑΚΟΥ π. ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΕΝΩΣΗΣ ΑΣΤΥΝΟΜΙΚΩΝ ΣΕ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΣΥΜΠΟΣΙΟ ΤΗΣ ΕΤΑΙΡΙΑΣ ΣΠΟΥΔΩΝ - ΣΧΟΛΗΣ ΜΩΡΑΪΤΗ

kontakosΧΡΗΣΤΟΣ ΚΟΝΤΑΚΟΣ

ΣΥΓΧΡΟΝΟΙ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ ΒΙΑΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΠΙΕΣΗΣ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΑΣΤΥΝΟΜΙΚΟΥΣ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΟΥΣ ΚΑΙ ΤΟΥΣ ΠΟΛΙΤΕΣ

Βία: Κόρη του Τιτάνα Παλλάδος και της Ωκεανίδος Στυγός, αδελφή του Κράτους, του Ζήλου και της Νίκης, βοηθός του Δία στον αγώνα ενάντια στους Τιτάνες.

Η Βία είναι η προσωποποίηση της υπέρτατης ισχύος. Το Δίκαιο, Αστικό και Ποινικό, αναφέρεται στη βία, σωματική και ψυχολογική, και την εντάσσει κυρίως στο πλαίσιο της απειλής, η οποία τείνει στη δημιουργία ψυχικής πίεσης και κάμψης της αντίστασης με την προαγγελία κακού, και ειδικότερα υλικής και ηθικής βλάβης που μέλλει να επισυμβεί σε εκείνον που την υφίσταται.

Οι σύγχρονες μορφές βίας και καταπίεσης είναι συνδυασμός βίας και δύναμης. Η βία παρουσιάζεται άλλοτε μαζί με τη νομιμότητα και άλλοτε όχι.

Η φύση και τα όρια: Ο ορισμός της σύγχρονης βίας δεν μπορεί, εκτιμώ, να αποδοθεί, να περικλείσει και να καλύψει τη φυσική, τη βιολογία, τη φυσιολογία, την ηθική, τη σημειολογία. Η βία είναι ένα φαινόμενο παλιό, μεγάλο και πολύμορφο όσο η ίδια η φύση και η ζωή. Ο άνθρωπος με τη δημιουργία κοινωνίας προσπάθησε να περιορίσει τη φυσική βία και να οριοθετήσει την ανθρώπινη βία-στόχος μεγαλεπήβολος μέσα στην ιστορία, αν σκεφτούμε την ανθρώπινη αδυναμία αφενός και τη δυναμική, την πολυπλοκότητα και την πολυμορφία της ίδιας της βίας αφετέρου · γι’ αυτό και πολλές φορές αναδύονται, θαρρείς, νέες μορφές βίας, αδιόρατες, υποκρυπτόμενες, λανθάνουσες, που απευθύνονται σε όλες τις πλευρές της ανθρώπινης προσωπικότητας. Η οικονομική, ψυχολογική, πνευματική, ηθική, κοινωνική, επιστημονική, φυσική, εργασιακή βία δεν αφήνουν έξω κανέναν άνθρωπο, καμία κοινωνική τάξη, καμία επαγγελματική ομάδα.

Η τάξη των αστυνομικών είναι η κατ’ εξοχήν ομάδα-ή από τις κατ’ εξοχήν ομάδες- που βιώνει τη βία καθημερινά και κυριολεκτικά βιάζεται ποικιλοτρόπως. Βιώνει τη βία ως όργανο της κάθε μορφής εξουσίας- κοινωνικής, πολιτικής, πολιτειακής. Γίνεται το μέσον για την εφαρμογή της βίας της κάθε εξουσίας και καταλήγει δέσμια, συνειδητά ή ασυνείδητα, της τόσο εύκολα αναγνωρίσιμης σε όλους αστυνομικής βίας. Διότι, δυστυχώς, ενώ οι άλλες μορφές βίας εύκολα συγκαλύπτονται, αυτή είναι παγκοίνως ορατή.

Σ’ αυτήν την παρουσίαση θα σταθούμε λίγο περισσότερο σε κάποιες δυσδιάκριτες, κάποιες γκριζόμαυρες ζώνες της βίας, όπως αυτή αγγίζει την εργασιακή κοινωνική ομάδα των αστυνομικών. Κατά πρώτον, ο ίδιος ο χαρακτηρισμός «όργανο της τάξης»: η πρώτη λέξη σημειολογικά οδηγεί στο λογικό συμπέρασμα ότι ο αστυνομικός είναι το μέσον, το χέρι, το εργαλείο, ο εκτελεστής των όποιων αποφάσεων της όποιας εξουσίας, στις οποίες δεν μετέχει, δεν γνωρίζει, δεν κρίνει-δεν μπορεί να κρίνει-, δεν αμφισβητεί-δεν του επιτρέπεται να αμφισβητήσει ούτε καν να συζητήσει. Γίνεται ο άμεσος και ίσως ο μοναδικός αποδέκτης των παραπόνων, της δυσαρέσκειας, της πικρίας, της οργής των ατόμων τα οποία κατ’ ανάγκην και κατ’ επιταγήν πλησιάζει. Ας σκεφτούμε την τραγική αυτή αντίφαση που ο αστυνομικός καλείται να υπηρετήσει: να εμποδίσει τη βία με την καταπίεση; Και το ερωτηματικό αυτό, σε όποιο βαθμό κι αν απασχολεί κάποιον, είναι εύκολα κατανοητό πόσο ψυχοφθόρο και δυσβάσταχτο είναι· και ας μην απαντήσουμε πρόχειρα και απλοϊκά ότι έχει συνηθίσει πια, διότι η συνήθεια είναι φαινομενικά εύκολη υπόθεση αλλά στην πραγματικότητα αποτελεί καθημερινό άγχος.

Εξάλλου, στο χαρακτηρισμό «όργανο της τάξης», τη λέξη «τάξη» ακολουθεί μια σειρά από καίρια ερωτήματα: τι είδους τάξη, ποιάς εποχής, ποιού πολιτικού συστήματος, υπέρ ποιών συμφερόντων, για ποιο σκοπό; Τι, που, πως, γιατί; Ερωτήματα που μπορεί να απασχολούν όλους, όχι όμως και τους αστυνομικούς. Το βάρος είναι συνθλιπτικό στους ώμους αυτής της σκληρά εργαζόμενης ομάδας, τους βασανίζει, έστω και αν το απωθούν ή το αγνοούν, είτε τέλος το αποδέχονται ακόμα· και η καθημερινή βίωση της βίας από τον αστυνομικό συνεχίζεται, ντύνεται με το κατάλληλο ένδυμα, τη στολή και υποστηρίζεται από το όπλο και πάντα ο αστυνομικός βρίσκεται σε διαρκή έκθεση, κριτική, παρουσία απειλής για κάποιους, αλλά ταυτόχρονα ασφάλεια για όλους. Κρατά το όπλο, δύναμη αλλά και αδυναμία-αυτή η αντίφαση ακολουθεί τον αστυνομικό παντού, γίνεται ένα με τη ζωή του, την ψυχοσύνθεση του, τον κάνει να ακροβατεί σε τεντωμένο σχοινί. Τις συμπληγάδες στις οποίες κάθε φορά κινείται συμπληρώνουν και οι δικές του αδυναμίες, οι δικές του ανασφάλειες και φοβίες αλλά και η καθημερινή ενασχόληση με έναν κόσμο που κινείται στα όρια και πέρα από τα όρια της νομιμότητας και ανομίας, της ανηθικότητας και της ηθικής, της δικαιοσύνης και της αδικίας, της αξιοπρέπειας, του ψεύδους και της αλήθειας. Και καλείται όλο αυτό το κουβάρι να ξεδιαλύνει. Και πώς να επιτύχει, ύστερα από όλα αυτά, τη θαυμαστή ισορροπία, το μέτρο, πώς να κατορθώσει να μη γίνει εξουσία, βία ο ίδιος ή απλώς και μόνον υποτελής της εξουσίας; Και όλες αυτές οι μορφές βίας και καταπίεσης που προανέφερα, που αναφύονται από την ίδια τη φύση και την ιδιαιτερότητα του επαγγέλματος, γίνονται υπόθεση του καθενός, γίνονται ο προσωπικός τιτάνιος αγώνας του, τον οποίο πρέπει καθημερινά και αδιάλειπτα να διεξάγει, και γι’ αυτό χρειάζονται τεράστια ψυχικά αποθέματα για να φτάσει σε προσωπική νίκη.

Υπάρχουν, ωστόσο και άλλες μορφές καταπίεσης ευκολότερα αναγνωρίσιμες και μάλλον κοινές σε όλους τους εργαζόμενους· εδώ πάρα πολλά μπορούν ν’ αλλάξουν και πολλοί φορείς να συμβάλλουν σ’ αυτό, γιατί και ο αστυνομικός δεν είναι παρά ένας εργαζόμενος, ένας οικογενειάρχης, ένας απλός πολίτης που ζει και βιώνει καθημερινά τις κοινωνικές εντάσεις, την οικονομική δυσπραγία, τα οικογενειακά προβλήματα, όπως ο καθένας άλλωστε. Το εργασιακό περιβάλλον έντονα ιεραρχικό και γραφειοκρατικό δυσχεραίνει πολλές φορές την ατομική έκφραση και δημιουργικότητα. Οι περισσότεροι σήμερα βιώνουμε ένα ιδιότυπο καθεστώς εκσυγχρονισμένου αυταρχισμού και επικοινωνιακής ολιγαρχίας, που έχει σχέση με τις ταχύτητες που τις τελευταίες δεκαετίες αναπτύχθηκαν στις διάφορες βαθμίδες δραστηριότητας του ανθρώπου και ιδιαιτέρως του εργαζόμενου. Το καθεστώς της εργασιακής καταπίεσης και του στρες των εργαζομένων ένστολων πολιτών αλλά και η αιωρούμενη ως πέπλο-ή καλύτερα ως δαμόκλειος σπάθη-μόνιμη, συνεχής και εντεινόμενη εξάρτηση από τα διάφορα κέντρα του μιντιοκρατικού μονοπωλιακού ολοκληρωτισμού δεσμεύουν πλέον και χειραγωγούν την ενέργεια και την παραγωγή τους. Υπαγορεύουν, είτε απειλώντας είτε εκμαυλίζοντας, το λέγειν και πράττειν των εργαζομένων και οδηγούν όλους μας σε άλλα προστάγματα και σε διαφορετική ιεράρχηση των συμφερόντων που υπηρετούμε. Το χρώμα και το άρωμα των συνδικαλιστικών φορέων, των πολιτιστικών-καλλιτεχνικών ενώσεων, των μη κυβερνητικών οργανώσεων λειτουργούν ως ένα βαθμό σαν παυσίπονα στους δεσμευμένους εργαζόμενους και η δράση μέσα από τους φορείς αναστέλλει κάπως την άνευ όρων υποδούλωση. Η καταπίεση έχει άμεση σχέση με το διαμορφούμενο σύστημα αξιών, με το διαμορφούμενο σύστημα εξουσίας και διοίκησης, με το συνεχώς διαμορφούμενο σύστημα στο κοινωνικό και οικονομικό πεδίο παραγωγής σχέσεων. Σχέσεων κράτους-πολίτη, υπαλλήλου-πολίτη, κράτους αστυνομικού υπαλλήλου, πολίτη-αστυνομικού υπαλλήλου. Η καταπίεση και η ψυχολογική βία εκδηλώνονται με τρόπους κοινωνικής απομόνωσης, αποκλεισμού, μετατροπής του υπαλλήλου και του πολίτη σε πελάτες, ξένους μεταξύ τους, αποξενωμένους απ’ το πλέγμα των κοινωνικών συνιστωσών, ουσιαστικά επισκέπτες και όχι κοινωνούς της ζωής, της εργασίας, της διασκέδασης. Διογκώνεται περισσότερο η απόσταση των δύο παραγόντων της κοινωνικής ζωής και η δημόσια εικόνα επιτείνει και συμβάλλει στην πλασματική παραβατικότητα και στον άκριτο αντιαστυνομισμό.

Οι αστυνομικοί, στο σύνολο τους σχεδόν, προέρχονται από αγροτικές, κτηνοτροφικές οικογένειες, και μόνο τα τελευταία χρόνια αρκετοί νέοι αστυνομικοί είναι παιδιά εμπόρων και δημοσίων υπαλλήλων . Το εισόδημα των οικογενειών τους και το κοινωνικό εκτόπισμα ήταν μικρό, όπως μικρή ήταν η γη τους και τα βοσκοτόπια στους. Έναν τέτοιο στρατό αθώων χωρικών εύκολα η εξουσία τον μεταμορφώνει και τον πλάθει σε θεματοφύλακα αρχών, αξιών και ιδανικών του άγραφου κυρίως νόμου, της νοοτροπίας, δηλαδή, της υπηρεσιακής ιεραρχίας και ιεράρχησης της καθεστηκυίας αντίληψης. Η στρατιά αυτή των απονήρευτων συνανθρώπων μας ένοιωσε στο πετσί της για αρκετές δεκαετίες την απομόνωση και την κοινωνική απαξία· εισέπραξε τη βία, τον αυταρχισμό και την καταπίεση με τρόπο άμεσο και βίωσε τραγικά την ασημαντότητα της.

Ο πολίτης, απ’ την άλλη, με μπούσουλα μόνο τους υπερευαίσθητους αισθητήρες του, υπέστη, ως γομάρι, μεγατόνους συμπίεσης απ’ το χωροφύλακα, απαλύνοντας, ξεχνώντας, συγχωρώντας οποιονδήποτε άλλον μπαμπούλα του μπαμπούλα.

Ένας κώδικας δεοντολογίας αυστηρός και με ποικίλες ερμηνείες δεσπόζει σε κάθε βήμα, σε κάθε ενέργεια του αστυνομικού, αναστέλλει και περιορίζει τη δράση του σε αυστηρά τυποποιημένα πλαίσια και δεσμεύει τη συνείδησή του. Το ωράριο εξαντλητικό, αφύσικο, απάνθρωπο, θέλει τον αστυνομικό 24 ώρες το εικοσιτετράωρο, 12 μήνες το χρόνο στη διάθεση της υπηρεσίας. Ο χρόνος της εργασίας για τους περισσότερους εργαζόμενους είναι από πριν γνωστός και καθορισμένος, για τον αστυνομικό είναι βάρδια, ανάγκη, περιστάσεις, γεγονότα έκτακτα ή τακτικά. Ο τόπος εργασίας δεν είναι καθορισμένος, δεν είναι ποτέ ο ίδιος, είναι παντού, εκεί που ο άλλος είτε διασκεδάζει, είτε πάσχει και αγωνίζεται, είτε παρανομεί. Με κρύο ή με ζέστη, μέρα ή νύχτα, ο αστυνομικός πρέπει ικανοποιητικά, ν’ ανταποκρίνεται, χωρίς να μετρά την επικινδυνότητα των συνθηκών. Το οικονομικό ζήτημα, με μισθό ήκιστα ικανοποιητικό για το είδος και τις συνθήκες εργασίας,, είναι ένα πρόσθετο βάρος, καθώς είναι απαγορευτικό για τον αστυνομικό, και από τον κώδικα αλλά και από τις συνθήκες εργασίας, ακόμα και η πιο αξιοπρεπής και έντιμη επιπλέον απασχόληση. Και έπειτα απ όλα αυτά η κοινωνική αντίληψη, η κοινή γνώμη να ρίχνει βαριά τη σκιά της πάνω στην ιδιότητα «αστυνομικός». Χρόνων, δεκαετιών ή και αιώνων συσσωρευμένη πικρία, αδικία, καταπίεση, άγνοια, παραπλάνηση, παρεξήγηση, όπως κι αν τα ονομάσει κανείς, έρχονται τώρα να τα εισπράξει ο καθένας χωριστά και όλοι μαζί αδιακρίτως-το τραγικότερο-επί δικαίους και αδίκους.

Τελειώνοντας θα θυμίσω, χωρίς να επεκταθώ καθόλου, πως και η οικογενειακή ζωή με τις σταθερές, ποικίλες υποχρεώσεις της, με ή χωρίς τα προβλήματά της, προστίθεται στην πίεση που ασκείται στον αστυνομικό. Για να σηκώσει όλα αυτά τα βάρη πρέπει να έχει γερό οπλοστάσιο τόσο από ειδικά όσο και από γενικά προσόντα. Η πολιτεία οφείλει να του παρέχει παιδεία, άριστη γνώση του αντικειμένου του, πολιτική-όχι κομματική- συνείδηση· οφείλει να διαμορφώσει αστυνομικούς με δημοκρατικό ήθος, βαθιά ουμανιστική αντίληψη, κοινωνική ευαισθησία και υπευθυνότητα· η υπηρεσία έχει χρέος να εγκύψει πολύπλευρα στον αστυνομικό, ως εργαζόμενο με όλες αυτές τις ιδιαιτερότητες και ως άνθρωπο με όλες αυτές τις ανάγκες.

Σας ευχαριστώ πάρα πολύ που μου δώσατε την ευκαιρία να έρθω να εκπροσωπήσω, κατά την εκτίμησή μου, αυτό το ευαίσθητο κομμάτι και να πω κάποια πράγματα και, βεβαίως, να ευχηθώ μελλοντικά η βία και ο τρόπος με τον οποίο τη διαχειρίζονται ή την υφίστανται διάφορες κοινωνικές ομάδες ν’ απαλυνθεί η να εξαλειφθεί.


Σπανουδάκης Αλέξανδρος ~Spanoudakis Alexander the GreatStamatis Spanoudakis   Is King Alexander AliveΘα ’ρθεις σαν αστραπή - Σταμάτης ΣπανουδάκηςΣταματης Σπανουδακης - ΚΥΜΑΤΑStamatis Spanoudakis - Mavros Kavalaris - Black HorsemanΗ στιγμή που περνάει και χάνεται- Σπανουδάκης ΣταμάτηςΕΛΛΑΔΑ ΣΤΟΥΣ ΩΜΟΥΣ ΤΗ ΓΗ ΚΟΥΒΑΛΑΣ. 

vodafone banner

banner wind

fdikt1Μπες τώρα στο http://www.diktyoshop.gr
κάνε εγγραφή δηλώνοντας τον αριθμό του κινητού που έχεις από τον Συνεταιρισμό Αστυνομικών Θεσσαλονίκης και αξιοποίησε τις εκπληκτικές τιμές σε υπηρεσίες και προϊόντα κινητής τηλεφωνίας.
ΔΙΚΤΥΟ - Κ. Καραμανλή 143 Θεσ/νίκη. Τηλ. 2310-311611


audio logo Ύμνος της IPA


ΔΙΑΒΑΣΤΕ

Τεύχος ΙΡΑ Νο.30

periodiko

ΠΟΥ ΒΡΙΣΚΟΜΑΣΤΕ

xartis

ΠΡΟΒΟΛΗ ΑΡΘΡΩΝ ΒΑΣΕΙ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑΣ ΚΑΤΑΧΩΡΗΣΗΣ

« Ιανουάριος 2018 »
Δευ Τρί Τετ Πέμ Παρ Σάβ Κυρ
1 2 3 4 5 6 7
8 9 10 11 12 13 14
15 16 17 18 19 20 21
22 23 24 25 26 27 28
29 30 31        

Online Χρήστες

Αυτήν τη στιγμή επισκέπτονται τον ιστότοπό μας 151 επισκέπτες και κανένα μέλος